Khung năng lực giúp doanh nghiệp xây dựng văn hóa mạnh mẽ, thúc đẩy và gắn kết nhân viên. Nếu biết cách ứng dụng khung năng lực trong phát triển văn hóa doanh nghiệp. Điều này sẽ giúp doanh nghiệp tối ưu chiến lược nhân sự và nâng cao sức cạnh tranh. Vậy làm thế nào để tối ưu chúng, hãy cùng Link Power tìm hiểu trong bài viết dưới đây!
1. Ứng dụng khung năng lực trong phát triển văn hóa doanh nghiệp
Văn hóa doanh nghiệp được hình thành từ những giá trị, hành vi được chia sẻ và thực hành bởi các thành viên. Xây dựng một văn hóa hiệu suất cao, học hỏi không ngừng là mục tiêu của nhiều CEO và nhà lãnh đạo. Khung năng lực có thể xem như “hóa thân” cụ thể của văn hóa mong muốn, bởi nó định nghĩa những hành vi, kỹ năng chuẩn mực mà công ty đề cao. Việc ứng dụng khung năng lực trong phát triển văn hóa giúp biến các giá trị trừu tượng thành tiêu chí cụ thể. Từ trong tuyển dụng, đào tạo, đánh giá cho đến khen thưởng. Qua thời gian, những năng lực cốt lõi được khuyến khích liên tục sẽ thấm vào cách nghĩ, cách làm, tạo nên văn hóa riêng của doanh nghiệp.
>> Xem thêm: Các cách ứng dụng khung năng lực trong tổ chức
2. Lợi ích của khung năng lực đối với văn hóa doanh nghiệp
- Chuyển hóa giá trị cốt lõi thành hành vi cụ thể: Nhiều công ty có bộ giá trị cốt lõi (core values) như “Sáng tạo”, “Hợp tác”, “Khách hàng là trọng tâm”... Tuy nhiên, nếu chỉ treo trên tường hoặc ghi trên website thì khó đi vào thực tế. Khung năng lực giúp cụ thể hóa những giá trị này thành các năng lực và hành vi dễ hiểu.
Ví dụ: giá trị “Hợp tác” được thể hiện qua năng lực “Làm việc nhóm”, cụ thể: luôn sẵn sàng hỗ trợ đồng nghiệp, biết lắng nghe phản hồi, chia sẻ thông tin minh bạch. Khi các giá trị trở thành tiêu chuẩn hành vi, nhân viên sẽ biết phải làm gì để thể hiện chúng, từ đó văn hóa doanh nghiệp đi vào cuộc sống hàng ngày.
- Tạo nền tảng văn hóa học tập và phát triển: Khung năng lực bản chất thúc đẩy tinh thần học hỏi không ngừng. Bởi lẽ, với khung năng lực này, mỗi nhân viên đều được khuyến khích phát huy điểm mạnh. Có kế hoạch cải thiện năng lực trong mỗi điểm yếu. Dần dần, văn hóa học tập hình thành: mọi người chủ động tham gia đào tạo, chia sẻ kiến thức, coi trọng việc nâng cấp bản thân. Thay cho tư duy “an phận với công việc hiện tại”. Nhân viên có xu hướng cởi mở tiếp thu cái mới, thử sức những nhiệm vụ thử thách để phát triển năng lực. Văn hóa doanh nghiệp theo đó trở nên năng động, cầu tiến, tránh được sự trì trệ.
- Văn hóa ghi nhận dựa trên năng lực và đóng góp: Một doanh nghiệp có văn hóa mạnh là khi người giỏi được trọng dụng, nỗ lực được ghi nhận kịp thời. Khung năng lực tạo ra hệ quy chiếu công bằng để đánh giá và vinh danh nhân viên. Ứng dụng khung năng lực trong phát triển văn hóa doanh nghiệp là điều cần thiết để ghi nhận các đóng góp của mọi người dựa trên năng lực của họ.
Ví dụ: công ty có thể tổ chức giải thưởng “Ngôi sao năng lực” hàng quý, dựa trên đánh giá khung năng lực để tìm ra nhân viên có sự tiến bộ vượt bậc hoặc thể hiện xuất sắc giá trị cốt lõi. Khi những hành vi, năng lực tích cực được tuyên dương trước toàn công ty, chúng gửi thông điệp mạnh mẽ về điều doanh nghiệp coi trọng. Dần dần, nhân viên sẽ đồng thuận và noi theo, xây dựng nên văn hóa hiệu suất và công nhận lẫn nhau.
- Thống nhất ngôn ngữ và kỳ vọng trong tổ chức: Khung năng lực cung cấp một ngôn ngữ chung để nói về kỳ vọng hành vi trong doanh nghiệp. Từ nhân viên mới đến quản lý lâu năm đều hiểu các thuật ngữ năng lực nghĩa là gì.
Ví dụ: ai cũng hiểu “tinh thần trách nhiệm” bao hàm những hành vi nào, “tư duy khách hàng” cần thể hiện ra sao. Điều này giúp giảm hiểu lầm, tăng tính nhất quán khi lãnh đạo truyền đạt mong đợi. Khi một hành vi lệch chuẩn xảy ra, quản lý có thể dễ dàng phản hồi dựa trên khung: “Trong tình huống X, cách xử lý của em chưa thể hiện tốt năng lực Y mà công ty đề cao.” Sự rõ ràng, nhất quán ấy chính là dấu hiệu của một nền văn hóa mạnh.
>> Xem thêm: Các xây dựng văn hóa doanh nghiệp chi tiết
Hình : Nhân viên trong một cuộc họp đội nhóm cởi mở và vui vẻ. Khung năng lực khuyến khích các năng lực như hợp tác, lắng nghe và sáng tạo – dần dần hình thành văn hóa làm việc tích cực và gắn kết.
3. Cách áp dụng khung năng lực để phát triển văn hóa
3.1 Lồng ghép năng lực cốt lõi vào mọi hoạt động nhân sự
Để khung năng lực thực sự ảnh hưởng đến văn hóa và việc áp dụng trở nên mạch lạc. Doanh nghiệp cần nhất quán sử dụng nó trong các quy trình. Các quy trình bao gồm: tuyển dụng, đào tạo, đánh giá, thăng tiến, khen thưởng. Từ đó, việc tổ chức ứng dụng khung năng lực trong phát triển văn hóa doanh nghiệp sẽ trở nên thống nhất. Đặc biệt, sẽ dễ dàng và được sự ủng hộ từ phía nhân viên hơn.
Ví dụ: trong tuyển dụng, ưu tiên ứng viên thể hiện năng lực phù hợp văn hóa (thái độ cầu thị, khả năng làm việc nhóm…); trong đào tạo hội nhập, dành nội dung giới thiệu các năng lực cốt lõi công ty mong đợi; trong đánh giá hiệu suất, năng lực cốt lõi chiếm trọng số đáng kể. Khi đó, thông điệp về văn hóa (thông qua năng lực) được lặp đi lặp lại ở mọi điểm chạm, giúp nhân viên thấm nhuần dần một cách tự nhiên.
3.2 Các chương trình phát động văn hóa gắn với năng lực
Phòng nhân sự có thể thiết kế các chương trình thi đua, hoạt động cộng đồng cho tổ chức. Hay một chiến dịch nội bộ cụ thể dựa trên khung năng lực để thúc đẩy văn hóa.
Ví dụ: Tháng 3 phát động “Tháng của Sáng tạo” – khuyến khích nhân viên đề xuất ý tưởng mới, cải tiến quy trình (gắn với năng lực sáng tạo đổi mới), sẽ trao giải cho ý tưởng xuất sắc nhất. Hoặc tổ chức “Ngày hội Học hỏi” nơi nhân viên chia sẻ kỹ năng đặc biệt của mình (gắn với năng lực học hỏi, trao quyền). Những sự kiện này vừa tạo không khí hào hứng, vừa khắc sâu các năng lực mong muốn vào tiềm thức tập thể.
3.3 Lãnh đạo nêu gương thực hành năng lực cốt lõi
Văn hóa được truyền tải mạnh mẽ nhất qua hành động của lãnh đạo. Do đó, đội ngũ quản lý cấp cao cần làm gương thực hiện các năng lực/giá trị cốt lõi. Nếu công ty đề cao “minh bạch và thẳng thắn” (năng lực giao tiếp hiệu quả). Lãnh đạo cần tích cực trao đổi thông tin, phản hồi rõ ràng cho cấp dưới. Nếu đề cao “khách hàng là trung tâm”, lãnh đạo nên dành thời gian tiếp xúc khách hàng, kể câu chuyện khách hàng trong các buổi họp. Khi nhân viên thấy cấp trên sống theo những gì nói (walk the talk). Thì họ sẽ tin tưởng và làm theo, từ đó văn hóa mong muốn lan tỏa vững chắc.
3.4 Kiên trì và liên tục cải tiến
Xây dựng văn hóa qua khung năng lực không thể trong ngày một ngày hai. Cần kiên trì thực hiện và liên tục cải tiến. Định kỳ (mỗi năm) đo lường mức độ thấm nhuần các năng lực cốt lõi. Thông qua khảo sát văn hóa, phản hồi 360 độ, tỷ lệ nhân viên thể hiện tốt năng lực. Nếu có năng lực chưa được chú trọng đúng mức, xem xét nguyên nhân (có quá nhiều năng lực cốt lõi không? tiêu chí có rõ không? lãnh đạo đã làm gương chưa?). Đồng thời, cập nhật khung năng lực khi giá trị công ty thay đổi hoặc môi trường thay đổi.
Ví dụ: sau đại dịch, nhiều công ty bổ sung năng lực “linh hoạt thích ứng” vào giá trị cốt lõi. Sự điều chỉnh kịp thời giúp văn hóa doanh nghiệp luôn phù hợp và tiến bộ.
Tạm kết
Khung năng lực và văn hóa doanh nghiệp có mối quan hệ tương hỗ chặt chẽ. Khung năng lực cung cấp “khung xương” để văn hóa được định hình rõ ràng. Còn văn hóa mạnh sẽ tiếp tục nuôi dưỡng các năng lực cốt lõi phát triển. Đối với những người lãnh đạo, việc áp dụng khung năng lực không chỉ cải thiện hiệu quả quản trị nhân sự. Mà sâu xa hơn, đó là cách xây dựng một tổ chức có bản sắc. Mọi thành viên cùng chia sẻ những chuẩn mực hành vi tích cực và hướng đến tầm nhìn chung. Văn hóa ấy chính là lợi thế cạnh tranh vô hình nhưng mạnh mẽ, khó có thể sao chép được.
Việc ứng dụng khung năng lực trong phát triển văn hóa doanh nghiệp là rất quan trọng. Do đó, không phải tổ chức nào cũng có thể làm được và phát huy. Để có thể trau dồi thêm và áp dụng ngay tại chính doanh nghiệp của mình. Bạn có thể tham khảo qua khóa học Building Competency Framework của Link Power. Khóa học được dẫn giảng bởi giảng viên với hơn 20 năm trong lĩnh vực nhân sự. Giúp bạn có được cái nhìn khái quát hơn từ việc xây đến áp dụng khung năng lực vào tổ chức của mình.